Mô hình trồng lúa tại xã Thanh Yên, tỉnh Điện Biên: Hiệu quả khi sử dụng phân bón vi sinh và chế phẩm sinh học Thành Châu

Trong vụ xuân 2026, Công ty TNHH Công nghệ xanh Thành Châu phối hợp cùng Trung tâm Khuyến nông – Giống cây trồng, Vật nuôi tỉnh Điện Biên triển khai mô hình sử dụng phân bón vi sinh và chế phẩm sinh học Thành Châu trên cây lúa tại hộ sản xuất ông Lò Văn Loan, bản Pa Pháy, xã Thanh Yên, tỉnh Điện Biên.

Mô hình được thực hiện trên giống lúa J02, với quy trình canh tác có sử dụng phân bón vi sinh Thành Châu Azotobacterin và chế phẩm sinh học Trichodermina Thành Châu trong các giai đoạn xử lý đất, xử lý rơm rạ, bón lót và bón thúc. Kết quả khảo sát sau thu hoạch cho thấy ruộng lúa sử dụng sản phẩm Thành Châu có sự khác biệt rõ rệt về sinh trưởng, khả năng chống chịu, số lần phun thuốc bảo vệ thực vật, năng suất và hiệu quả kinh tế so với công thức đối chứng sử dụng hình thức canh tác truyền thống.

Trong quá trình triển khai thực tế, hộ sản xuất đã thực hiện các bước chính như sau:

Ngày 25/12/2025, bón 1.800 kg phân chuồng đã ủ hoai bằng chế phẩm sinh học Trichodermina Thành Châu. Đến ngày 10/01/2026, tiếp tục sử dụng 4 kg Trichodermina Thành Châu để phân hủy rơm rạ trên ruộng. Ngày 12/01/2026, bón lót 120 kg phân vi sinh Thành Châu Azotobacterin trước khi gieo sạ. Sau đó, lúa được gieo ngày 14/01/2026.

Ở giai đoạn bón thúc, mô hình sử dụng 60 kg phân vi sinh Thành Châu kết hợp 12 kg phân NK 13-3 vào thời kỳ đẻ nhánh. Đến giai đoạn đón đòng, tiếp tục sử dụng 60 kg phân vi sinh Thành Châu kết hợp 6 kg phân NK 13-3. Như vậy, thay vì phụ thuộc chủ yếu vào phân vô cơ như phương thức canh tác thông thường, mô hình Thành Châu kết hợp phân vi sinh, chế phẩm sinh học và lượng phân vô cơ ở mức hợp lý hơn.

Một lưu ý quan trọng trong quy trình là ruộng lúa luôn được duy trì mực nước khoảng 3–5 cm, tạo điều kiện thuận lợi để hệ vi sinh vật hoạt động hiệu quả, đồng thời giúp cây lúa hấp thu dinh dưỡng ổn định hơn.

Khác biệt nổi bật so với ruộng đối chứng

Điểm dễ nhận thấy trong quá trình khảo sát là ruộng lúa sử dụng sản phẩm Thành Châu sinh trưởng và phát triển tốt, cây khỏe, khả năng chống chịu sâu bệnh tốt hơn so với công thức đối chứng. Dù khu vực xung quanh có ghi nhận bệnh đạo ôn lá ở mức cao, ruộng mô hình chỉ xuất hiện rải rác vết bệnh và được kiểm soát bằng số lần phun thuốc ít hơn.

Ảnh 1: Ruộng lúa sử dụng các sản phẩm của Thành Châu.
Ảnh 2: Ruộng lúa không sử dụng sản phẩm của Thành Châu

Theo biên bản đánh giá, mô hình sử dụng sản phẩm Thành Châu chỉ cần 03 lần phun thuốc bảo vệ thực vật, trong khi mô hình đối chứng sử dụng phân vô cơ cần tới 08 lần phun. Đây là khác biệt rất đáng chú ý, bởi giảm số lần phun thuốc không chỉ giúp tiết kiệm chi phí mà còn góp phần giảm áp lực hóa chất trên đồng ruộng, bảo vệ môi trường canh tác và hướng tới sản xuất nông nghiệp an toàn hơn.

Về nền đất, Trichodermina Thành Châu giúp phân hủy rơm rạ, gốc rạ và chất hữu cơ nhanh hơn, tạo mùn, tăng độ phì nhiêu và cải thiện hệ sinh thái đất. Trong khi đó, phân bón vi sinh Thành Châu Azotobacterin hỗ trợ cung cấp dinh dưỡng, tăng độ tơi xốp, giữ ẩm, giúp bộ rễ phát triển khỏe và tăng khả năng hấp thu dinh dưỡng của cây lúa.

Nhờ nền đất được xử lý tốt và cây lúa có bộ rễ khỏe, ruộng mô hình thể hiện khả năng sinh trưởng ổn định hơn, hạn chế bệnh hại và giảm phụ thuộc vào thuốc bảo vệ thực vật so với phương thức canh tác thông thường.

Năng suất tăng rõ rệt sau thu hoạch

Mô hình được thu hoạch ngày 17/05/2026, tổng thời gian từ khi trồng đến thu hoạch là 124 ngày. Kết quả đánh giá năng suất trên diện tích 1.000 m² cho thấy:

Chỉ tiêu	Mô hình sử dụng sản phẩm Thành Châu	Mô hình đối chứng
Năng suất thực tế sau phơi khô	738 kg/1.000 m²	590 kg/1.000 m²
Chênh lệch	+148 kg/1.000 m²

So với công thức đối chứng, mô hình sử dụng sản phẩm Thành Châu đạt năng suất cao hơn 148 kg/1.000 m², tương đương mức tăng khoảng 25,1%.

Không chỉ vượt so với ruộng đối chứng cùng vụ, mô hình cũng cho kết quả cao hơn rõ rệt so với vụ trước trên cùng ruộng, cùng giống. Cụ thể, vụ trước đạt 505 kg/1.000 m², trong khi vụ xuân 2026 sử dụng sản phẩm Thành Châu đạt 738 kg/1.000 m², tăng 233 kg/1.000 m², tương đương khoảng 46,1%.

Ảnh 1: Ruộng lúa sử dụng sản phẩm của Thành Châu.
Ảnh 2: Ruộng lúa không sử dụng sản phẩm của Thành Châu

Hiệu quả kinh tế: chi phí thấp hơn, lợi nhuận cao hơn

Một trong những điểm nổi bật của mô hình là không chỉ tăng năng suất mà còn giúp tối ưu chi phí vật tư. Trên diện tích quy đổi 1.000 m², chi phí vật tư của mô hình Thành Châu là 2.653.000 đồng, trong khi mô hình đối chứng sử dụng phân vô cơ và phun thuốc bảo vệ thực vật nhiều hơn có chi phí 3.370.000 đồng.

Doanh thu từ mô hình Thành Châu đạt 7.380.000 đồng/1.000 m², với năng suất 738 kg và giá bán 10.000 đồng/kg. Sau khi trừ chi phí vật tư, lợi nhuận đạt 4.727.000 đồng/1.000 m².

Trong khi đó, mô hình đối chứng đạt doanh thu 5.900.000 đồng/1.000 m², lợi nhuận sau chi phí là 2.530.000 đồng/1.000 m².

Như vậy, mô hình sử dụng phân bón vi sinh và chế phẩm sinh học Thành Châu cho lợi nhuận cao hơn 2.197.000 đồng/1.000 m², tương đương mức tăng 86,83% so với phương thức canh tác địa phương.

Hướng đi phù hợp cho canh tác lúa bền vững

Từ kết quả thực tế tại xã Thanh Yên, có thể thấy việc sử dụng phân bón vi sinh và chế phẩm sinh học Thành Châu không chỉ mang lại hiệu quả ở một chỉ tiêu riêng lẻ, mà tạo ra sự cải thiện đồng bộ từ đất, cây trồng đến hiệu quả kinh tế.

Ruộng lúa sử dụng sản phẩm Thành Châu có nền đất được cải tạo tốt hơn, cây lúa sinh trưởng khỏe, giảm số lần phun thuốc bảo vệ thực vật, giảm chi phí vật tư, đồng thời tăng năng suất và lợi nhuận sau thu hoạch. Đây là những yếu tố quan trọng trong định hướng sản xuất lúa theo hướng an toàn, tiết kiệm chi phí và bền vững hơn cho bà con nông dân.

Kết quả mô hình tại Thanh Yên, Điện Biên là cơ sở thực tế để Thành Châu tiếp tục đồng hành cùng các địa phương trong việc chuyển đổi phương thức canh tác, từng bước giảm phụ thuộc vào phân bón hóa học, tăng cường sử dụng phân bón vi sinh, chế phẩm sinh học và xây dựng nền nông nghiệp xanh – sạch – hiệu quả.